Quản lý tài nguyên nước hiệu quả, bền vững

Thực hiện một chương trình mục tiêu quốc gia từ 2010 đến 2020

Trước những thách thức của biến đổi khí hậu toàn cầu và thực trạng biến động tiêu cực của nguồn tài nguyên nước Việt Nam, tại Hội thảo quốc tế  về tài nguyên nước diễn ra sáng ngày 27/4, các cơ quan hoạch định đề xuất 8 nội dung tổng thể, đồng bộ để thực hiện “Chương trình mục tiêu quốc gia nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ, sử dụng tài nguyên nước”.

Chương trình sẽ triển khai ở lưu vực 13 con sông lớn trên phạm vi cả nước nhằm khai thác và bảo vệ tài nguyên quý giá này một cách toàn diện, bền vững và hiệu quả; dự kiến chương trình được thực hiện trong giai đoạn từ năm 2010 – 2020, kinh phí khoảng 6.000 tỷ đồng, trong đó 60% vốn hỗ trợ và vốn trong nước 40%...

Các giải pháp thực hiện tập trung vào 3 lĩnh vực tài chính, khoa học – công nghệ và hợp tác quốc tế.

Cụ thể, Nhà nước cần bảo đảm các nguồn lực thực hiện , đặc biệt là các cơ chế miễn, giảm thuế, ưu đãi đầu tư để khuyến khích các nguồn lực xã hội đầu tư cho các hoạt động bảo vệ, khai thác, sử dụng nước tiết kiệm, hiệu quả và ứng phó với các biến đổi của tài nguyên nước.

Bên cạnh đó, cần xây dựng một cơ chế hợp tác cụ thể với cộng đồng các nhà tài trợ quốc tế về hỗ trợ tài chính, chuyển giao công nghệ, đào tạo và nâng cao năng lực trong quá trình triển khai Chương trình, trong đó có việc đạt được những thỏa thuận, phối hợp cụ thể đối với các quốc gia láng giềng có chung lưu vực sông.

Theo kết quả nghiên cứu, phần lớn các hệ thống sông lớn của Việt Nam là sông quốc tế (8/13 lưu vực sông, diện tích trên 10.000km2) và trên 200 sông suối (khoảng 8%) là sông xuyên biên giới.

Việt Nam nghèo về tài nguyên nước

Phát biểu tại Hội thảo, Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải khẳng định tính cần thiết xây dựng và triển khai một chương trình mục tiêu quốc gia nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ, sử dụng tài nguyên nước. Phó Thủ tướng nêu rõ, thực tế cho thấy Việt Nam không còn được coi là phong phú mà là nước “nghèo” về tài nguyên nước, khi 70% nguồn nước phụ thuộc vào bên ngoài, lưu lượng giữa các mùa chênh lệch lớn. Những dấu hiệu của tình trạng biến đổi khí hậu đã làm nguy cơ khan hiếm, thiếu nước, căng thẳng về nước biểu hiện rõ ràng trên nhiều vùng, lưu vực sông. Chất lượng nước trên nhiều dòng sông đã bị ô nhiễm nghiêm trọng, trong khi việc khai thác, sử dụng nguồn tài nguyên nước chưa phát huy hiệu quả, hợp lý do thiếu các giải pháp đồng bộ.

Bên cạnh đó, việc quản lý, sử dụng nước không theo chương trình cụ thể, hiệu quả nên dẫn đến tình trạng tại các đô thị,  mực nước ngầm bắt đầu có nhiều dấu hiệu sụt lún.